Filosoferen in de heuvels, landerijen en bossen van de Achterhoek: voor het vijfde jaar organiseert het vernieuwde en mooie Woodbrooke Hotel Barchem en HOVO Overijssel i.s.m. SABI de ZOMERACADEMIE FILOSOFIE. Dit jaar met het thema Rechtvaardigheid, Moed en Compassie. Voor de inspirerende locatie klik hier.
Tijdens de zomeracademie worden de volgende onderwerpen besproken:
Morele reflectie: wat is de juiste keuze?
Als we ons bij een lastige kwestie afvragen of we een juiste keuze gemaakt hebben is er sprake van morele reflectie. Vaak hebben we al een duidelijke mening over iets. We zijn er bijvoorbeeld van overtuigd dat iets goed of juist helemaal fout is. Daarover gaan we nadenken, om de redenen van onze overtuiging en het principe erachter te ontdekken. Moeilijke keuzes brengen ons in verwarring. Juist die verwarring zorgt voor een druk om onze keuze te verhelderen en vormt de aanzet tot filosofie.
Als we ons bij een lastige kwestie afvragen of we een juiste keuze gemaakt hebben is er sprake van morele reflectie. Vaak hebben we al een duidelijke mening over iets. We zijn er bijvoorbeeld van overtuigd dat iets goed of juist helemaal fout is. Daarover gaan we nadenken, om de redenen van onze overtuiging en het principe erachter te ontdekken. Moeilijke keuzes brengen ons in verwarring. Juist die verwarring zorgt voor een druk om onze keuze te verhelderen en vormt de aanzet tot filosofie.
Rechtvaardigheid: welzijn, vrijheid en deugdzaamheid
Precies omschrijven wat de betekenis is van rechtvaardigheid is niet eenvoudig. Misschien is het wel onmogelijk. Iedere situatie lijkt immers te vragen om een ander antwoord. De filosoof Michael Sandel onderscheidt drie wegen om tot rechtvaardigheid te komen:
het maximaliseren van welzijn
het respecteren van vrijheid
het bevorderen van deugdzaamheid
Om uit te maken of iets rechtvaardig is moeten we de opvattingen over welzijn, vrijheid en deugdzaamheid beoordelen en tegen elkaar afwegen.
Een juiste wijze van leven
Verontwaardiging is de specifieke vorm van woede die je voelt wanneer je denkt dat mensen iets krijgen waar ze geen recht ophebben. Verontwaardiging is woede over onrechtvaardigheid. Misschien is het niet mogelijk te bepalen wat rechtvaardig is zonder ook te spreken over de aard van de goede manier van leven. Maar wie moet beoordelen wat goed of fout is, wat deugd en ondeugd is? Hoe stellen we vast wat mensen toekomt? Volgens Aristoteles moeten we daarvoor vaststellen welke deugden we hoogachten en welk doel – welk telos- we nastreven. Voor hem gaat het in onze samenleving om de vorming van goede burgers en de cultivering van goede karaktereigenschappen: “We worden rechtvaardig door rechtvaardig te handelen, matig door matig te handelen en moedig door moedig te handelen”.
Verontwaardiging is de specifieke vorm van woede die je voelt wanneer je denkt dat mensen iets krijgen waar ze geen recht ophebben. Verontwaardiging is woede over onrechtvaardigheid. Misschien is het niet mogelijk te bepalen wat rechtvaardig is zonder ook te spreken over de aard van de goede manier van leven. Maar wie moet beoordelen wat goed of fout is, wat deugd en ondeugd is? Hoe stellen we vast wat mensen toekomt? Volgens Aristoteles moeten we daarvoor vaststellen welke deugden we hoogachten en welk doel – welk telos- we nastreven. Voor hem gaat het in onze samenleving om de vorming van goede burgers en de cultivering van goede karaktereigenschappen: “We worden rechtvaardig door rechtvaardig te handelen, matig door matig te handelen en moedig door moedig te handelen”.
De moed om te kiezen
Wat een goede wijze van leven is, kan een ander niet voor ons uitmaken. We zullen zelf onze keuzes moeten maken. Belangrijke keuzes vragen om een moedige houding. De moed om te kiezen. Daarbij gaat het steeds om de vraag hoe we het morele gewicht van onze gemeenschap erkennen en toch de ruimte nemen van menselijke vrijheid. Met andere woorden: hoe kunnen we onszelf zien als mensen die tot een sociaal verband behoren en toch vrij zijn? Als er verschillende keuzemogelijkheden zijn, proberen we er achter te komen welk pad ons het meeste inzicht geeft in ons leven als geheel en in datgene wat we belangrijk vinden. Morele afweging heeft in die zin te maken met het interpreteren van ons eigen levensverhaal te midden van de levensverhalen van anderen.
Compassie
Compassie is een begrip dat ons kan inspireren om een goed en rechtvaardig leven te leiden. Cultuurhistorica Karen Armstrong omschrijft het als: ‘ons in een ander verplaatsen, haar pijn voelen alsof het de onze is en ruimhartig haar gezichtspunt innemen’. Confucius omschreef compassie als de hoogste vorm van toegenegenheid voor het welzijn van anderen. Boeddha zag het als liefdevolle betrokkenheid en het verlangen geluk te brengen aan alle levende wezens met bewustzijn en hen te bevrijden van hun pijn. Daarbij gaat het om een houding van gelijkmoedigheid. Als we in contact komen met een echt meelevende man of vrouw voelen we ons verrijkt. Compassie is iets dat we herkennen en bewonderen en dat in alle culturen onafhankelijk van elkaar als ideaal gezien wordt.
Compassie is een begrip dat ons kan inspireren om een goed en rechtvaardig leven te leiden. Cultuurhistorica Karen Armstrong omschrijft het als: ‘ons in een ander verplaatsen, haar pijn voelen alsof het de onze is en ruimhartig haar gezichtspunt innemen’. Confucius omschreef compassie als de hoogste vorm van toegenegenheid voor het welzijn van anderen. Boeddha zag het als liefdevolle betrokkenheid en het verlangen geluk te brengen aan alle levende wezens met bewustzijn en hen te bevrijden van hun pijn. Daarbij gaat het om een houding van gelijkmoedigheid. Als we in contact komen met een echt meelevende man of vrouw voelen we ons verrijkt. Compassie is iets dat we herkennen en bewonderen en dat in alle culturen onafhankelijk van elkaar als ideaal gezien wordt.
Voor meer info klik hier
Waar De zomeracademie wordt gehouden in Woodbrooke Hotel, het Cultuurhotel in Barchem, het oudste conferentieoord in Nederland en nu in een geheel nieuwe jas gestoken.
Kosten Per persoon: €650,00 (eenvoudige slaapkamer) €700,00 (luxe kamer gedeeld met mede cursist) €750,00 (luxe kamer) per persoon. Dit is inclusief maaltijden(ontbijt, lunch, diner) en onbeperkt koffie en thee. Deelname zonder overnachtingen inclusief lunch en diner €530,00. De prijzen zijn inclusief de cursusprijs van € 150,00 p.p. en onbeperkt koffie en thee.
Aanmelden voorkeur telefonisch 0573 441734 of via het contact formulier van de site www.woodbrookehotel.nl
De zomeracademie is een initiatief van HOVO-Overijssel, het Woodbrooke Hotel en Sabi centrum voor Kunst en Filosofie.
ecies omschrijvenwe ons bij een lastigerag maken we keuzes. Gelukkig zijet ingrijpend, bijvoorbeeld als het gaat om het nemen van een bus of